Πέμπτη, 30 Μαρτίου 2017

Ο Πλάτων για την απόλυτη αλήθεια

Ο  Πλάτων για την απόλυτη αλήθεια
ΑΠΟΣΠΑΣΜΑ από το "Συμπόσιον του πλάτωνος" - 'Ο μύθος της Διοτίμας'

Προσπάθησε όμως" πρόσθεσε "να εντείνεις την προσοχή σου, όσο μπορείς περισσότερο. 
Όποιος λοιπόν κατά την σπουδή της τέχνης της ερωτικής οδηγηθεί σε τούτο το σημείο, βλέποντας σωστά, την μία μετά την άλλη, τις διάφορες μορφές του ωραίου, όταν προχωρήσει πλέον προς το τέρμα της ερωτικής μυσταγωγίας,
θ’ αντικρύσει ξαφνικά ένα κάλλος θαυμασίας φύσεως, εκείνο ακριβώς, Σωκράτη, το κάλλος, χάριν του οποίου καταβλήθηκαν και όλες οι προηγούμενες ταλαιπωρίες, το οποίο πρώτα μεν υπάρχει αιώνιο και δεν υπόκειται ούτε σε γένεση ούτε σε αφανισμό, ούτε σε αύξηση ούτε σε ελάττωση, έπειτα δεν είναι ωραίο από μια άποψη, άσχημο από την άλλη, ούτε ωραίο σήμερα, αύριο όχι, ούτε σχετικά με τούτο ωραίο, σχετικά μ’ εκείνο άσχημο, ούτε εδώ ωραίο, εκεί άσχημο, σάν να ήταν για μερικούς ωραίο, ενώ γι’ άλλους άσχημο. 
Ούτε αφ’ ετέρου θα του παρουσιασθεί το ωραίο υπό την μορφήν ενός προσώπου ή χεριών ή κάτι άλλου σωματικού, και ούτε υπό την μορφή ενός λόγου ή μιας επιστήμης, ούτε πάντως σαν να υπάρχει σε ένα διαφορετικό ον, σε ένα έμψυχο π.χ ή σε ένα τοπίο ή στον ουρανό ή σε κάτι άλλο. Αλλά σαν κάτι που υπάρχει μόνο του, αυτοτελώς, με τον εαυτό του, ενιαίο στην μορφή, αιώνιο, όλα δε τ’ άλλα τα ωραία μετέχουν εκείνου κατά κάποιον τέτοιο τρόπο, ώστε, με την γένεση και τον αφανισμό εκείνων, εκείνο μήτε αύξηση μήτε ελάττωση καμία να υφίσταται μήτε κανένα άλλον επηρεασμό.
Όταν λοιπόν χάρις στην ορθή εφαρμογή της αγάπης των παιδιών, ανεβεί από τα φαινόμενα εδώ κάτω, και αρχίσει ν’ αντικρύζει εκείνο το κάλλος, προσεγγίζει σχεδόν, θα έλεγα, το τέρμα. Διότι αυτό ακριβώς είναι η ορθή οδός προς τα ερωτικά, είτε αυτοβούλως βαδίζεις είτε οδηγείσαι από άλλον, ν’ αρχίζεις από τα ωραία εδώ κάτω εν όψει εκείνης της ωραιότητας και ν’ ανεβαίνεις διαρκώς, μεταχειριζόμενος, βαθμίδες, σα να λέμε, από το ένα προς τα δύο και από τα δύο προς όλα τα ωραία σώματα, και από τα σώματα τα ωραία προς τις ωραίες πράξεις και από τις πράξεις προς τις μαθήσεις τις ωραίες, έως ότου από τις μαθήσεις φθάσεις σε εκείνη τελικά την μάθηση, η οποία είναι μάθηση εκείνου του απολύτου κάλλους, όχι άλλου, και γνωρίσεις αυτό το ίδιο το κάλλος το απόλυτο.

Σε αυτό το στάδιο της ζωής, αγαπητέ Σωκράτη" είπε η ξένη από την Μαντίνεια "παρά οπουδήποτ’ αλλού, αξίζει η ζωή του ανθρώπου, με την θέα του κάλλους του απολύτου. 
Αν τύχει κάποτε και το δεις, θα σου φανεί πως δεν συγκρίνεται με χρυσό ή φορέματα πολυτελή, με τα ωραία παιδιά και τους εφήβους, στων οποίων τη θέα χάνεις τώρα τα λογικά σου και πρόθυμος είσαι, και συ και πλήθος άλλοι, όταν βλέπετε τους αγαπημένους σας και βρίσκεσθε διαρκώς μαζί τους, αν ήταν τρόπος, μήτε να τρώγετε μήτε να πίνετε, και μόνο ν’ απολαύετε την θέα και την συντροφιά τους. 

Φαντάσου" είπε "τώρα αν κανενός του δινόταν η χάρη ν’ αντικρύσει το απόλυτο κάλλος, άδολο, καθαρό, αμιγές, όχι ανακατωμένο με γήινες σάρκες και χρώματα και κάθε άλλη ματαιότητα θνητή, αλλά αν μπορούσε ν’ αντικρύσει το κάλλος το απόλυτο στην θεία μοναδικότητα της μορφής του! 
Θα ήταν, φαντάζεσαι, χωρίς αξία, η ζωή ενός ανθρώπου" είπε "που έχει το βλέμμα του προς τα εκεί και εκείνο βλέπει με το όργανο που πρέπει, και μ’ εκείνο βρίσκεται μαζί; Ή ξεχνάς" πρόσθεσε "ότι εδώ, και μόνο εδώ, θα έχει το χάρισμα, βλέποντας με ό,τι είναι ορατή την ωραιότητα, να γεννά όχι φαντάσματ’ αρετής, αφού δεν είναι φάντασμα αυτό που αγκαλιάζει, αλλά την αληθινή, αφού την αλήθεια αγκαλιάζει; 
Και όταν γεννήσει και αναθρέψει αρετή αληθινή, έχει την δυνατότητα να γίνει ο αγαπημένος των θεών και, όσο είναι θεμιτό σε έναν άνθρωπο, να γίνει κι εκείνος αθάνατος".

ΠΟΣΟ ΘΕΛΩ ΤΗΝ ΑΛΗΘΕΙΑ ~ Άτμαν Νιτυανάντα




ΠΟΣΟ ΘΕΛΩ ΤΗΝ ΑΛΗΘΕΙΑ

Αν θέλεις να φτάσεις στην αυτοπραγμάτωση σε αυτή την ζωή, θα 'πρέπει' να θέλεις μόνο αυτό και τίποτα άλλο, να ασκείσαι ειλικρινά, σταθερά και συστηματικά, οτιδήποτε κάνεις να συνδέεται με αυτό, να αποφεύγεις οτιδήποτε είναι ενάντια σε αυτό, να έχεις ακλόνητη πίστη ότι θα τα καταφέρεις όσες δυσκολίες και να συναντήσεις και ότι ο Θεός σου παρέχει ότι χρειάζεσαι για να το πετύχεις.

Χρησιμοποίησε τον κοινό νου και την διάκριση σου κάθε στιγμή και αναρωτήσου. Αυτό που η παρόρμηση ή ο νους μου λέει να κάνω είναι σύμφωνο με τον σκοπό μου ή όχι; Μην κάνεις τίποτα που δεν είναι σύμφωνο με το σκοπό σου και που δεν είναι σύμφωνο με την καρδιά σου και την διάκριση σου.

Για να μην αγχώνεσαι και ανησυχείς και χάνεις άσκοπα ενέργεια και αποσυγκεντρώνεσαι από τον σκοπό σου σκεπτόμενος ότι δεν έχεις πολύ χρόνο για να το πετύχεις, να έχεις την εσωτερική στάση ότι ο Θεός θα σου δώσει όσο χρόνο χρειάζεσαι για να το πετύχεις, και για να μην τεμπελιάζεις και ξεχνιέσαι, να θυμάσαι ότι ο θάνατος μπορεί να σε βρει οποιαδήποτε στιγμή.

Τετάρτη, 29 Μαρτίου 2017

ΘΕΜΕΛΙΩΔΕΙΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΝΑ ΠΡΟΟΔΕΥΣΟΥΜΕ ΣΤΟΝ ΔΙΑΛΟΓΙΣΜΟ ~ Άτμαν Νιτυανάντα


 

ΘΕΜΕΛΙΩΔΕΙΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΝΑ ΠΡΟΟΔΕΥΣΟΥΜΕ ΣΤΟΝ ΔΙΑΛΟΓΙΣΜΟ
  1. · Βήμα-βήμα προσέγγιση
  2. · Ανάπτυξη σταθερής άνετης θέσης
  3. · Σταδιακή αύξηση του χρόνου
  4. · Σταθερότητα άσκησης καθημερινά πρωί-βράδυ
  5. · Εργασία για την διάλυση των εγωϊκών τάσεων (επιθυμίες, θυμό, ζήλια, μίσος, απληστία, τεμπελιά, λαιμαργία, κενοδοξία, υπερηφάνεια κ.λπ.
  6. · Ανάπτυξη των αρετών όπως η υπομονή, η αντοχή στις δυσκολίες, το θάρρος, η αυτοπεποίθηση, η καλοσύνη, η συμπόνια, η φιλαλήθεια, η ειλικρίνεια, κ.λπ.)
  7. · Εξαγνισμός του νου από το ράτζας και το τάμας και αύξηση του σάττβα*
  8. · Έλεγχος του νου και των αισθήσεων
  9. · Ανάπτυξη της αυτοπαρατήρησης και της αυτεπίγνωσης και εξάσκηση από στιγμή σε στιγμή
  10. · Ανάπτυξη της διάκρισης, της απόσπασης και της μη προσκόλλησης 
ΣΗΜΕΙΩΣΗ
ράτζας και το τάμας και αύξηση του σάττβα*

ΟΙ ΤΡΕΙΣ ΓΚΟΥΝΑΣ  / (Σάττβα-Ράτζας-Τάμας)

Σύμφωνα με την Αγιουρβέδα η φύση αποτελείται από τρεις πρωταρχικές ποιότητες (γκούνας) οι οποίες είναι οι κύριες δυνάμεις της συμπαντικής σοφίας που καθορίζουν την πνευματική μας ανάπτυξη.
Για οποιαδήποτε πραγματική θεραπεία του νου και πνευματική πρόοδο πρέπει να κατανοήσουμε αυτές τις δυνάμεις και να μάθουμε πώς να εργαζόμαστε με αυτές, όχι μόνο σε σχέση με τον εξωτερικό κόσμο αλλά και μέσα στον ψυχισμό μας.
Ονομάζονται Γκούνας που στα σανσκριτικά σημαίνει «εκείνο που δεσμεύει» επειδή αν κατανοηθούν λάθος μας δεσμεύουν στον εξωτερικό κόσμο.
Οι τρεις γκούνας είναι οι πιο λεπτοφυείς ποιότητες της φύσης που αποτελούν το υπόβαθρο της ύλης, της ζωής και του νου.
Όλα τα αντικείμενα του σύμπαντος συνίστανται από διάφορους συνδυασμούς αυτών των τριών γκούνας.
ΣΑΤΤΒΑ
Είναι η ποιότητα της ευφυΐας, της αρετής, της καλοσύνης, και φέρνει αρμονία, ισορροπία, σταθερότητα. Έχει μια κίνηση προς τα μέσα και προς τα πάνω και επιφέρει το ξύπνημα της συνείδησης. Μας δίνει ευτυχία και ικανοποίηση που έχουν διάρκεια. Είναι η αρχή της διαύγειας, της ευρείας αντίληψης και της ειρήνης. Είναι η δύναμη της αγάπης που ενώνει όλα τα πράγματα σε ένα.
ΡΑΤΖΑΣ
Είναι η ποιότητα της αλλαγής, της δράσης και της αναταραχής. Είναι η δύναμη του πάθους που επιφέρει ανησυχία και διαμάχη (σύγκρουση). Έχει μια κίνηση προς τα έξω και αναζητά τη δράση και τις αισθησιακές απολαύσεις. Προκαλεί ανησυχία, αναστάτωση και θολώνει τη κατανόηση. Η ράτζας φέρνει απληστία, έλλειψη ικανοποίησης, πόνο και δυστυχία. Αναζητά δύναμη, χρήμα, εξουσία, φήμη.
ΤAMAΣ
Είναι η ποιότητα της βραδύνοιας, του σκότους και της αδράνειας. Είναι η δύναμη της άγνοιας που παρεμποδίζει την ορθή δράση και επιβραδύνει τα πράγματα. Έχει μια κίνηση προς τα κάτω και είναι αιτία αποσύνθεσης και διάσπασης. Το τάμας φέρνει άγνοια και πλάνη στο νου, νωθρότητα, τεμπελιά, υπερβολικό ύπνο, προκαλεί αναισθησία και χάσιμο της επαγρύπνησης. Είναι η αρχή του υλισμού και της ασυνειδησίας η οποία καλύπτει τη συνειδητότητα μας.



Τρίτη, 28 Μαρτίου 2017

Η γνώση ως μεταμορφωτική δύναμη ~ Άτμαν Νιτυανάντα



Η γνώση ως μεταμορφωτική δύναμη

Από την θεωρητική γνώση στην πράξη και στην άμεση γνώση  
(την γνώση που προέρχεται από την εμπειρία)

Η αυτογνωσία, η πνευματικότητα και η φιλοσοφία δεν είναι η συσσώρευση γνώσεων ούτε η πολυμάθεια. Όποιος έχει πολλές θεωρητικές γνώσεις αλλά δεν έχει επιφέρει μια ουσιαστική αλλαγή στον ψυχισμό του, δεν έχει συνειδητή επαφή και επίγνωση του Είναι του και δεν ζει σε αρμονία με αυτό δεν είναι ένας σοφός αλλά ένας δοκησίσοφος ή σοφιστής και τίποτα παραπάνω. 

 Η αυτογνωσία (πνευματικότητα και η φιλοσοφία) είναι η σε βάθος μελέτη του εαυτού μας μέσω της ενδοσκόπησης, της αυτοπαρατήρησης και της διερευνητικής με διάκριση προσοχής βασισμένη στην  γνώση αυτών που έφτασαν στην τελείωση και την αυτοπραγμάτωση (φώτιση), και η ριζική αλλαγή και μεταμόρφωση του κατώτερου εαυτού με σκοπό να συνειδητοποιήσουμε την αληθινή μας φύση, και να ταυτιστούμε πλήρως με αυτήν και να την εκφράσουμε πλήρως σε αυτήν την διάσταση μέσα από το νου την καρδιά και το σώμα. 

Επισημαίνω σε όλους τους ειλικρινείς αναζητητές της αλήθειας και της πνευματικότητας ότι δεν πρόκειται να αλλάξει η ζωή σας απλά συσσωρεύοντας γνώσεις και πληροφορίες, Η θεωρητική γνώση πρέπει να γίνει κατανόηση, πράξη και άμεση εμπειρία. Αυτός είναι ο μοναδικός τρόπος να ζούμε αληθινά και ουσιαστικά και να φτάσουμε στην αυτοπραγμάτωση (απελευθέρωση, φώτιση).

Σήμερα  την εποχή του διαδικτύου λόγω της αμεσότητας και της ταχύτητας της πληροφορίας μπορείτε να αποκτήσετε (και αποκτάτε όσοι χρησιμοποιείτε το διδιαδύκτιο) πολύ ευκολότερα και άμεσα από  ότι στο παρελθόν γνώσεις-πληροφορίες.

Οι γνώσεις είναι σημαντικές αλλά από μονές τους δεν είναι αρκετές να αλλάξουν ουσιαστικά την ζωή σας. Επιπλέον μπορεί να φέρουν περισσότερο σύγχυση πάρα να σας βοηθήσουν αν δεν έχετε το χρόνο ή την ικανότητα να τις 'χωνέψετε' επαρκώς. Μπορεί να πελαγώσετε μέσα σε ένα ωκεανό πληροφοριών που δέχεται ο εγκέφαλος και ο νους σας σε μικρό χρονικό διάστημα, και οι οποίες (η συντριπτική τους πλειοψηφία) είναι αδύνατον να αξιοποιηθούν εξ αιτίας του όγκου αλλά και της διαφορετικότητας.

Διαβάζετε στο διαδίκτυο τόσα πολλά πράγματα, τα οποία από μια πρώτη ματιά δεν είναι εύκολο  να γνωρίζετε και να διακρίνετε αν είναι σωστά και επίσης είναι δύσκολο (λόγου το όγκου) να τα χωνέψετε να τα κατανοήσετε επαρκώς και να τα ζήσετε στην πράξη.

Όσο και να σας φαίνεται υπερβολικό μπορείτε να πάθετε ότι ακριβώς με το φαγητό. Το φαγητό μπορεί να χωνευτεί καλά, όταν είναι σε σωστή ποσότητα, το μασάμε καλά και όταν πεινάμε. Αλλιώς γίνεται βάρος στο στομάχι και μετατρέπεται σε τοξίνες. Το ίδιο μπορείτε να πάθετε με τις πνευματικές γνώσεις-πληροφορίες από το διαδίκτυο αλλά και τα βιβλία. Να πάθετε δηλαδή νοητική δυσπεψία και αντί για βοήθεια οι γνώσεις να γίνουν  εμπόδιο στην εξέλιξη σας.

Ένα άλλο θέμα είναι ότι πολύ εύκολα πλέον όποιος θέλει μπορεί να κάνει μια ιστοσελίδα ή ένα κανάλι στο youtube και να ανεβάζει ποστ ή να κάνει ομιλίες. Φυσικά αυτό δεν είναι κάτι κακό στον εαυτό του. Αλλά το κατά πόσο αυτά που λέει είναι αξιόπιστα ή όχι,για να αξιολογηθούν χρειάζεται γνώση, διάκριση και χρόνο για να τα μελετήσουμε και τελικά να  καταλήξουμε για την ορθότητα τους και την ωφελιμότητα τους. Δεν γίνεται να αξιολογήσουμε κάτι επαρκώς στο άψε σβήσε, χρειάζεται χρόνο, μελέτη, διερεύνηση και εμβάθυνση.

Επιπλέον η πνευματικότητα είναι και αυτή σήμερα μέρος της μόδας και της κατανάλωσης. Υπάρχουν πολλοί* που υπόσχονται φας-φούντ αφύπνιση (το πιο τρελό που έχω δει στο διαδίκτυο είναι σεμινάριο για αφύπνιση σε 24 ώρες), που υπόσχονται μεγάλες αλλαγές, αφύπνιση χωρίς προσπάθεια και άσκηση και γενικά χωρίς κόπο. Τι άλλο θέλει το εγώ μας. Γρήγορα και εύκολα (άκοπα) αποτελέσματα. Αυτό μπορεί να γοητεύει το εγώ μας αλλά δεν έχει καμία σχέση με την πραγματικότητα. Επίσης μπορεί να έχουν λανθασμένες θέσεις σε σημαντικά θέματα τγς πνευματικής ζωής και άσκησης.

Να θυμίσω και να τονίσω εδώ, ότι η ευθύνη της πραγματικότητας μας και των επιλογών μας είναι πάντοτε δική μας και όχι σε αυτούς που διδάσκουν ή γράφουν και των άλλων γενικώς. Αν γοητευόμαστε ή 'ξεγελιώμαστε' από επιφανειακές διδασκαλίες και δασκάλους με εγωϊκη συμπεριφορά οι αιτίες είναι μέσα μας. Δεν έχει νόημα να ρίχνουμε την ευθύνη σε κανέναν για ότι βιώνουμε, διότι εμείς είμαστε υπεύθυνοι για την πραγματικότητα μας την οποία δημιουργούμε μέσα από συνειδητές και ασυνείδητες επιλογές, πράξεις και συμπεριφορές.. Εκείνοι απλά κάνουν σύμφωνα με την κατανόηση και την γνώση ή την άγνοια τους. Εμείς θα πρέπει να μάθουμε να ακούμε την καρδιά μας και να αναπτύξουμε την διάκριση για να αντιληφθούμε περί τίνος ακριβώς πρόκειται.

Είναι καλό να είμαστε ανοικτοί στο καινούργιο και το διαφορετικό αλλά ταυτόχρονα προσεκτικοί, και να μάθουμε να ακούμε την καρδιά μας και να βάζουμε σε δράση την διάκριση και την κοινή λογική. Και λέω την κοινή λογική γιατί σχετικά με την  πνευματικότητα υπάρχει πολύ φαντασία και παράνοια, καθώς επίσης άγνοια, ημιμάθεια, 'κλείσιμο' και φανατισμός.  

Όσοι ασχολούνται με την πνευματικότητα δεν σημαίνει ότι αυτόματα ή αυτοδίκαια είναι σε καλύτερο επίπεδο Συνειδητότητας από ότι πριν ασχοληθούν με την πνευματικότητα. Συνεχίζουν να έχουν το ίδιο εγώ, να κουβαλάνε το ίδιο φορτίο που είχαν και επίσης συνεχίζουν να μην έχουν ξεκάθαρη γνώση, ούτε καθαρή διάκριση. Προφανώ συμβαίνουν αλλαγές μέσα τους (στο βαθμό που ασκούνται ειλικρινά και συστηματικά), αλλά αυτό δεν είναι αρκετό για να έχουν μια βαθιά και καθαρή θέαση των πραγμάτων περί της πνευματικής ζωής και ότι σχετίζεται με αυτή. 

Παρα ταύτα επισημαίνω ότι με την κατάλληλη εσωτερική στάση μπορούμε να μαθαίνουμε από όλους και όλα. Όλα στην ζωή είναι μια ευκαιρία για μάθηση. Αλλά από την άλλη δεν βρίσκω σκόπιμο να χάνουμε τον χρόνο μας σερφάροντας στο διαδίκτυο άσκοπα συσωρεύοντας απλα γνώσεις και γεμίζοντας το νου μας εντυπώσεις. Είναι  προτιμότερο να επικεντρωθούμε σε κάτι και να εμβαθύνουμε σε αυτό.

Μπορεί λοιπόν αυτό που διαβάζετε  να σας φαίνεται με την πρώτη ματιά ωραίο, ελκυστικό, ευχάριστο,  αλλά δεν σημαίνει απαραίτητα ότι είναι και σωστό. Δεν σημαίνει βέβαια ότι η πρώτη εντύπωση είναι πάντα λάθος, αλλά ακόμη και έτσι  να είναι, μην δέχεστε τα πράγματα ως σωστά χωρίς διερεύνηση και μελέτη. Επιπλέον ότι είναι σωστό γενικώς δεν σημαίνει αυτόματα ότι είναι ωφέλιμο για εσάς. Γιατί κάτι μπορεί να είναι σωστό αλλά όχι όμως και ωφέλιμο για εσάς στην παρούσα φάση της ζωής σας ή γενικώς.
Συμβαίνει όπως και στην τροφή. Μια τροφή μπορεί να είναι φρέσκια και υγιεινή γενικώς, αλλά παρά ταύτα να μας βλάπτει γιατί δεν είναι κατάλληλη για την ιδιοσυγκρασία μας, δεν είναι κατάλληλη για την εποχή ή την παρούσα κατάσταση της υγείας μας. Παρόμοια ισχύει και για τις πνευματικές γνώσεις. Μια σωστή γνώση δεν σημαίνει ότι σας είναι ωφέλιμη στις παρούσες συνθήκες ή ότι είναι κατάλληλη για εσάς.

Μην δέχεστε λοιπόν με ευκολία ως αλήθεια ότι διαβάζετε στο διαδίκτυο, βιβλία, βίντεο κ.λπ.. Ακόμη και αυτό το  κείμενο που διαβάζετε τώρα μην το δέχεστε άκριτα. Στοχαστείτε το, κατανοείστε το και μετά δεχτείτε το στο σύνολο ή μερικώς. Δεχτείτε μέσα σας ως αλήθεια (έχοντας πάντα υπόψη την σχετικότητα των πραγμάτων) μόνο αυτό το μέρος το όποιο κατανοείτε και το άλλο αφήστε το στην άκρη προς το παρόν.
Γιατί μια λανθασμένη ιδέα αν την πάρουμε ως σωστή και την δεχτούμε μέσα μας ως αλήθεια, ή επίσης μια σωστή ιδέα αν την έχουμε καταλάβει λάθος μπορεί να μας οδηγήσει σε περιπέτειες. Δεν σημαίνει βέβαια πάντα κάτι φοβερό αλλά χάσιμο χρόνου και ενέργειας. Θυμίζω ότι αυτό δεν ισχύει μόνο για ότι διαβάζετε στο διαδίκτυο αλλά οτιδήποτε μαθαίνετε από βιβλία, την τηλεόραση, βίντεο, από φίλους, γνωστούς κ.λπ.

Αλλά και κατάλληλη να είναι για εμάς μία γνώση, χωρίς στοχασμό, εμπέδωση και άσκηση η γνώση δεν θα μας ωφελήσει σε τίποτα. Και όταν μαζεύετε πολλές σωστές γνώσεις στο νου σας απλά έχετε μια ωραία σαλάτα σε φωτογραφία αλλά όχι ζωντανή για να την φάτε. Και όσο περισσότερες γνώσεις τόσο πιο δύσκολο να επιλέξουμε ποιες θα εφαρμόσουμε από αυτές.

Αν η γνώση δεν διερευνηθεί και δεν εμπεδωθεί  με συνεχή στοχασμό και  πράξη σταθερά και συστηματικά ώστε να γίνει μια μεταμορφωτική δύναμη τότε απλά παραμένει ως μια πληροφορία στο νου ανάμεσα σε πολλές άλλες.

Ένα παράδειγμα για το καταλάβετε είναι για παράδειγμα η γνώση ότι όλα είναι παροδικά σε αυτό τον κόσμο. Όλοι το γνωρίζουν αυτό αλλά πόσοι είναι αυτοί που ζουν  αυτήν την γνώση στην πράξη; Ζω στην πράξη αυτήν την γνώση σημαίνει ότι αυτή η γνώση με βοηθά να αποταυτίζομαι από στιγμή σε στιγμή από το εγώ μου, τα αρνητικά συναισθήματα τις επιθυμίες τις προσκολλήσεις, να τα εξαλείφω και να ελευθερώνομαι από αυτά.
Για να γίνει ζωντανή και δυναμική αυτή η γνώση και να μας βοηθήσει πρακτικά θα  πρέπει να στοχαστούμε σε αυτήν ξανά και ξανά για αρκετό διάστημα, για να κατανοήσουμε τις διαφορές απόψεις της, και βέβαια να την εφαρμόζουμε στην πράξη. Στοχαζόμενοι καθημερινά σε αυτήν την γνώση και εφαρμόζοντας την στην πράξη, η γνώση ατυτή παραμένει  πάντα φρέσκια στην μνήμη για χρήση την κάθε στιγμή, μέχρι να φτάσει το σημείο να γίνεται αυτόματα που είναι και το ζητούμενο σε κάθε τι που ασκούμαστε. Να γίνει δηλαδή η γνώση ζωντανή δύναμη και έξις όπως έλεγε κα ιο Αριστοτέλης. Μόνο τότε αυτή η γνώση γίνεται μεταμορφωτική δύναμη και μπορεί να μας βοηθήσει να ελευθερωθούμε από τις εγωϊκές τάσεις.
Όταν για παράδειγμα νοιώσουμε δυσαρέσκεια ΄θυμό για κάτι που μας είπαν ή κάτι που μας συνέβη, αν έχουμε εμβαθύνει στην ιδέα της παροδικότητας των πραγμάτων μπορεί να την χρησιμοποιήσουμε για να  απαλλαγούμε από το δυσάρεστο συναίσθημα θυμούμενοι εκείνη τη στιγμή ότι όλα πέρανε και ότι τελικά στο τέλος τίποτα δεν θα μείνει από αυτά, και ότι περισσότερο αξία έχει να εστιαστούμε σε αυτό που είναι αληθινό και αιώνιο (η αγάπη, η ειρήνη, η ευδαιμονία της ψυχής). Επίσης μπορούμε να σκεφτούμε ότι αφού  το συναίσθημα θα καταλαγιάσει  κάποια στιγμή έτσι κι αλλιώς από μόνο του, (μπορεί να είναι μετά από μικρό ή  μεγάλο χρονικό διάστημα) αφού είναι παροδικό όπως όλα της φαινομενικής ζωής, τότε γιατί να μην το αφήσουμε να φύγει τώρα αμέσως; Τι θα μας ωφελήσει να το διατηρήσουμε μέσα μας ακόμη περισσότερο; Αυτή η αναρώτηση μαζί με την εγρήγορση και τον αυτοστοχασμό του Είναι μας, θα μας ελευθερώνει κάθε φορά όλο και πιο γρήγορα (σύμφωνα με το πόσο το ασκούμε και το καλλιεργούμε) από τα κατώτερα συναισθήματα και τις παρορμήσεις.

Με την επανάληψη αυτής της διαδικασίας στην πράξη, την μεγαλύτερη κατανόηση που θα προκύψει από αυτό θα μετατραπεί αυτή η γνώση σε πραγματική μεταμορφωτική δύναμη μέσα μας. Αντίθετα αν δεν το κάνουμε αυτό, αυτό που θα συμβεί είναι ότι θα έχουμε την γνώση ότι όλα είναι παροδικά, αλλά θα συνεχίζουμε να ζούμε σαν να μην πεθάνουμε ποτέ και να ταυτιζόμαστε και να προσκολλόμαστε στις ψευδαισθήσεις του νου μας και τα πράγματα της εξωτερικής φαινομενικής πραγματικότητας.

Άλλες σημαντικές γνώσεις, τις οποίες πρέπει να κατανοήσουμε και να κάνουμε πράξη ώστε να μεταμορφωθούμε είναι: η αξία μας δεν εξαρτάται από το τι γνώμη έχουν ή το τι πιστεύουν οι άλλοι για εμάς, ότι η ευτυχία δεν εξαρτάται από αυτά που έχουμε, ότι οι επιθυμίες για απολαύσεις και υλιστικές επιδιώξεις είναι η αιτία της δυστυχίας μας, ότι δεν είμαστε το σώμα αλλά αθάνατη αιώνια Συνειδητότητα κ.λπ.

Το ίδιο ισχύει και για τις γνώσεις που σχετίζονται με τις  πρακτικές όπως για παράδειγμα ο διαλογισμός, η αυτοπαρατήρηση με απόσπαση, η εξάσκηση της διάκρισης, το σταμάτημα της ταύτισης με τις εγωϊκές τάσεις, η πραναγιάμα, οι πρακτικές για την διάλυση των εγωϊκών τάσεων κ.λπ. κ.λπ.

Ας πάρουμε για παράδειγμα τον διαλογισμό. Διαβάζουμε τι είναι διαλογισμός, ποιός είναι ο σκοπός που κάνουμε διαλογισμό, ποια είναι τα οφέλη του, ποια είναι τα βήματα και ο τρόπος να κάνουμε διαλογισμό και ποιες οι  πιθανές δυσκολίες και τα εμπόδια που θα συναντήσουμε. Αφού διαβάσουμε και κατανοήσουμε τα βασικά σημεία ξεκινάμε να κάνουμε τις πρώτες προσπάθειες. Μέσα από τις προσπάθειες μας, αποκτούμε άμεση εμπειρία σχετικά με αυτά  που διαβάσαμε για  τον διαλογισμό, όπως είναι η σταθερότητα και η ακινησία στην στάση του σώματος, η ρύθμιση της αναπνοής, το μάντρα κ.λπ., αλλά κυρίως  αρχίζουμε να αντιλαμβανόμαστε πως κινείται η ενεργεία μέσα μας, πως λειτουργεί ο νους και τα συναισθήματα, πως ταυτιζόμαστε με τις σκέψεις, τα συναισθήματα, το εγώ , πως είναι όταν υπάρχει η τάση της υπνηλίας, ή της πολλής ανησυχίας κ.λπ. Σταδιακά μέσα από την άσκηση γινόμαστε όλο και πιο ικανοί να καθόμαστε περισσότερο χρόνο ακίνητοι στην ίδια στάση, μπορούμε να συγκεντρώνουμε το νου καλύτερα, μαθαίνουμε πως ο νους ξεφεύγει και γιατί ξεφεύγει από το σημείο συγκέντρωσης και μαθαίνουμε να βρίσκουμε τρόπους να αντιμετωπίζουμε μια τις δυσκολίες και τα εμπόδια ώστε να εμβαθύνουμε στο διαλογισμό. Ξαναδιαβάζουμε τις οδηγίες, εφαρμόζουμε, παρατηρούμε, στοχαζόμαστε κατανοούμε,  βρίσκουμε λύσεις, διορθώνουμε και προχωράμε. Αυτό είναι μια συνεχής διαδικασία μέχρι να τελειοποιήσουμε τον διαλογισμό. Η εμβάθυνση στον διαλογισμό βέβαια εξαρτάται και από την εργασία μας για  τον εξαγνισμό του νου και την διάλυση των εγωϊκών τάσεων. Η εργασία της διάλυσης των εγωϊκών τάσεων, ο εξαγνισμός του νου και της καρδιάς και ο διαλογισμός είναι αλληλένδετα και το ένα  βοηθάει να αναπτυχθεί το άλλο. Ούτε το ένα ούτε το άλλο από μόνο του είναι αρκετό για να προχωρήσουμε στον πνευματικό δρόμο. Λίγες είναι οι προχωρημένες ψυχές που μπορούν να έχουν τον διαλογισμό ως κύρια ή μοναδική πρακτική.

Είναι προφανές ότι στο διαδίκτυο, στα βιβλία και αλλού, θα βρείτε χίλιες δυο άλλες γνώσεις, ιδέες και πρακτικές που σχετίζονται με την πνευματικότητα, την εσωτερική μεταμόρφωση  αλλά όλες αυτές για να είναι ωφέλιμες θα πρέπει να τις ερευνήσετε, να τις κατανοήσετε, να τις αξιολογήσετε, να τις συνδέσετε μεταξύ τους αλλά να τις συνδέσετε και με το πρόγραμμα που πιθανόν ήδη εφαρμόζετε. Η σύνδεση των γνώσεων μεταξύ τους είναι από τα πιο σημαντικά πράγματα για να είναι αποτελεσματικές σε πρακτικό επίπεδο. Σωστά ασύνδετα πράγματα μεταξύ τους επίσης δεν φέρνουν το επιθυμητό αποτέλεσμα. Όπως και στο γλυκό, δεν είναι αρκετό να βάλουμε τα σωστά υλικά όπως νάνε, αλλά λέμε ότι πρέπει να δέσει το γλυκό. Δηλαδή για να πετύχει το γλυκό,  χρειάζονται τα κατάλληλα υλικά,  μια καλή  συνταγή αλλά και η κατάλληλη διαδικασία για να ενώσουμε τα υλικά σωστά. Χρειάζεται δηλαδή να εφαρμόσουμε κατάλληλα την συνταγή.

Το ίδιο ισχύει και στην πνευματικότητα. Από όλες τις γνώσεις-πληροφορίες που μαθαίνετε πρέπει να επιλεχτούν οι γνώσεις οι κατάλληλες, να έχετε μια μεθοδολογία για να τις συνδυάσετε μεταξύ τους και να τις εφαρμόσετε με σωστό τρόπο. 

Συνοπτικά θα μπορούσαμε να κωδικοποιήσουμε αυτή την διαδικασία από τη θεωρητική γνώση στην πράξη ως εξής: 
Θεωρητική γνώση (Πληροφορία)
στοχασμός-διερεύνηση,
κατανόηση,
δράση (άσκηση),
άμεση εμπειρία,
επανεκτίμησης της γνώσης και εμβάθυνση της κατανόησης
συνέχεια δράσης (άσκησης) και εμβάθυνση της άμεσης εμπειρίας,
και ούτω καθ'εξής

Καθώς συνεχίσουμε την άσκηση έχουμε μια συνεχή κυκλική εναλλαγή ανάμεσα στην κατανόηση, την δράση και την εμπειρία η οποία μας οδηγεί σε βαθύτερη κατανόηση και αντίληψη, αποτελεσματικότερη άσκηση, βαθύτερη και πληρέστερη εμπειρία.

Η άμεση εμπειρία οδηγεί στην βαθύτερη κατανόηση η οποία κάνει πιο αποτελεσματική την άσκηση και εμβαθύνει την εμπειρία και αυτή η διαδικασία τελειώνει με την τελειοποίηση του ζητούμενου.

Τα επίπεδα που περνάμε μέσα από αυτήν την διαδικασία εφαρμογής της γνώσης στην πράξη μπορούμε να τα διαχωρίσουμε αδρά: του 1. αρχάριου, 2. βασικό, 3. ενδιάμεσο, 4. προχωρημένο, 5. αυτοματοποίησης, 6. τελειοποίησης. (
Διάβασε για τα στάδια αναλυτικά στο τέλος του άρθρου*)

Φυσικά κανείς δεν γεννήθηκε με την ικανότηα να γνωρίζει τι ακριβώς πρέπει να κάνει πάντοτε, ούτε με την ικανότητα  να τα κάνει όλα με τη μία σωστά και τέλεια. Αυτό είναι αδύνατον, αλλά για αυτό σύμφωνα με την εμπειρία μου είναι απαραίτητο να βρείτε κάποιο δάσκαλο, κάποιο κέντρο και να ακολουθήσετε κάποια μέθοδο συστηματικά (που θα εμπιστευτείτε) για να μπορέσετε να βάλετε σε τάξη τις γνώσεις σας, να έχετε ένα χάρτη για μπορείτε να αξιολογείτε τα 'πράγματα', να αφήσετε στην άκρη όσα δεν χρειάζονται και να εστιαστείτε στα απαραίτητα και να ασκηθείτε συστηματικά.

Αυτό θα σας βοηθήσει επίσης στο να επιλέγετε τι θα ψάχνετε να βρείτε στο διαδίκτυο. Να μην  κοιτάτε δηαλδή γενικώς πνευματικές αναρτήσεις αλλά να γίνετε  συγκεκριμένοι σε αυτό που ψάχνετε, σε αυτό που θέλετε να μάθετε και θέλετε να αναπτύξετε και που βέβαια σχετίζεται άμεσα με αυτό που έχετε επιλέξει να εφαρμόζετε στην καθημερινή σας άσκηση.

Αν δεν γίνουμε  συστηματικοί και κοιτάμε στο διαδίκτυο γενικώς, χωρίς να ξέρουμε τι ψάχνουμε και τι θέλουμε να κάνουμε, το διαδίκτυο και οι πνευματικές αναρτήσεις μπορεί να είναι απλά ένα ωραίο χόμπι για να περνάτε την ώρα σας  ευχάριστα ( πολύ ανώτερο βέβαια από το να χάνετε το χρόνο σας σε ταινίες, τηλεόραση, ποδόσφαιρο, πολιτική κ.λπ.) και να έχετε επίσης κάποιες τονωτικές και ενθαρρυντικές στιγμές αλλά δεν θα σας βοηθήσει ιδιαίτερα να αλλάξει ριζικά η ζωή σας.

Αν μέχρι τώρα δεν έχετε βρει κάποιο δάσκαλο, κάποιο κέντρο και κάποια μεθοδολογία, τότε η αναζήτηση στο διαδίκτυο μπορεί να σας βοηθήσει να βρείτε κάτι που θα νοιώσετε από καρδίας ότι είναι για εσάς. Θυμίζω όμως ότι για να το βρούμε  (όπως και για οτισήποτε άλλο στην στην ζωή μας), το πιο σημαντικό είναι το πόσο πολύ θέλουμε να γνωρίσουμε την αλήθεια και να ελευθερωθούμε από τις ψευδαισθήσεις μας και το εγώ μας. Αν διψάτε πραγματικά για να την αλήθεια και όχι απλά να κάνετε πιο ευχάριστη τη ζωή σας, θα βρείτε τελικά αυτό που είναι για εσάς τουλάχιστον στην παρούσα φάση της εξέλιξης σας. Η βαθιά δίψα μας για την αλήθεια είναι ο μαγνήτης που θα έλξει πρόσωπα και καταστάσεις και τελικά να βρούμε αυτό που θα μας βοηθήσει να προχωρήσουμε ουσιαστικά στην αυτογνωσία, στην αλήθεια, στην ειρήνη, στην πληρότητα, στην ενότητα και στην ελευθερία.

Δεν αποκλείεται επίσης αν τύχει και νοιώσετε έλξη για κάποιον μεγάλο δάσκαλο (όπως συνέβη και στην δική μου περίπτωση) να δοκιμαστείτε ποικιλοτρόπως για το πόσο σίγουροι είστε στην καρδιά σας για να εμπιστευτείτε τον δάσκαλο και να ακολουθήσετε τις οδηγίες του.  Γι αυτό είναι σημαντικό να μάθετε να ακούτε και να εμπιστεύεστε την καρδιά σας (όχι τα συναισθήματα και τις σκέψεις του κατώτερου νου). Είναι επίσης απαραίτητο να αναπτύξετε την διάκριση ώστε να μπορέιτε να διακ΄ρινετε αν το μήνυμα είναι της καρδιάς σας ή όχι. Αυτό είναι από τα πιο σημαντικά πράγματα στον πνευματικό δρόμο που είναι γεμάτος δοκιμασίες. Αλλά το πιο σημαντικό όλων είναι βέβαια η ειλικρίνεια του σκοπού (να θέλεις την αλήθεια και όχι κάτι άλλο) και η ειλικρινής προσπάθεια.

ΣΗΜΕΙΩΣΗ:

ΕΠΙΕΔΑ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΩΝ & ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ

Η κάθε ικανότητα ή τεχνική ξεκινούν από ένα αρχικό επίπεδο ικανότητας εκτέλεσης ή ανάπτυξης και φτάνουν στο επίπεδο αυτοματοποίησης και της τελειοποίησης. 

Χοντρικά χωρίζουμε την ανάπτυξη σε 5 στάδια:
Αρχικό επίπεδο
Βασικό επίπεδο
Ενδιάμεσο επίπεδο
Προχωρημένο επίπεδο
Αυτοματοποίησης
Τελειοποίησης

Είναι δύσκολο να προσδιορίσει κανείς με ακρίβεια πότε περνάμε από το ένα επίπεδο στο άλλο κα δεν είναι και απαραίτητο. Αυτό απλά είναι ένας τρόπος να έχουμε ένα μέτρο για να καταλάβουμε που περίπου βρισκόμαστε και όχι για να ταυτιστούμε με αυτό και να το κάνουμε ένα πρόβλημα ούτε για να υπερηφανευόμαστε ότι είμαστε προχωρημένοι. Η υπερηφάνεια είναι από τα μεγαλύτερα εμπόδια μαζί με την επιθυμία για απόλαυση στην πνευματική μας τελείωση. Και το εγώ της υπερηφάνειας εύκολα μετατρέπει και την πνευματική άσκηση ως μέσο  για να νοιώσει σπουδαίο και τρανό. Το εγώ είναι πολυδαίδαλο και πολυμήχανο και χρειάζεται μεγάλη ικανότητα διάκρισης για να καταλάβει κανείς τα παιχνίδια του κι να απελευθερωθεί από αυτά. Η διάκριση βέβαια αναπτύσσεται καθώς εξαγνίζεται ο νους και εμβαθύνουμε στον διαλογισμό, αλλά απαιτείται να είμαστε συνεχώς απόστιγμή σε στιγμή σε εγρήγορση και διερευνητική αυτοπαρατήρηση για να ανακαλύψουμε τις λεπτοφυείς εκφάνσεις του εγώ μας και να τις εξαλείψουμε με την προσευχή και το όνομα του Θεού.

ΑΡΧΙΚΟ ΣΤΑΔΙΟ
Ξεκινά κάποιος κάποια πρακτική με το να διαβάσει σχετικά με αυτή, να συμμετέχει σε κάποιο σεμινάριο και να κάνει τις πρώτες προσπάθειες για να την εφαρμόσει. Αυτό είναι το αρχικό επίπεδο. 

ΒΑΣΙΚΟ ΣΤΑΔΙΟ
Μετά από κάποιο χρονικό διάστημα εφαρμογής και μελέτης της πρακτικής, στο οποίο συνεχίζουμε να μαθαίνουμε γύρω από την πρακτική αλλά και την εφαρμόζουμε καθημερινά αποκτούμε το βασικό επίπεδο στο οποίο έχουμε πλέον την απαραίτητη βασική γνώση σχετικά με την πρακτική για να μπορούμε να την εφαρμόζουμε και να εξασκούμε επαρκώς. Σε αυτό το στάδιο μπορεί να υπάρχει ακόμη αντίσταση στο να κάνουμε την πρακτική, τεμπελιά, αμφιβολίες για την αποτελεσματικότητα της κ.λπ. Σε αυτό το στάδιο χρειαζόμαστε ακόμη πληροφορίες και βοήθεια από εξωτερικές πηγές (βιβλία, δασκάλους κ.λπ.). 

ΕΝΔΙΑΜΕΣΟ ΣΤΑΔΙΟ
Στο ενδιάμεσο στάδιο που έρχεται μετά από αρκετό διάστημα εξάσκησης υπάρχει μια άνεση στην εφαρμογή της άσκησης, αλλά την εφαρμόζουμε καλύτερα στο δικό μας χώρο όπου έχουμε συνηθίσει και οι συνθήκες μας είναι γνωστές και συνηθισμένες. Ήδη έχουμε δει αποτελέσματα και έτσι έχουν φύγει οι περισσότερες αμφιβολίες. Αυξήθηκε επίσης η ικανότητα να διακρίνουμε πιο καθαρά τι μας εμποδίζει να την εφαρμόσουμε σωστά και να βρούμε λύσεις, αλλά ακόμη χρειαζόμαστε κάποια εξωτερική βοήθεια και καθοδήγηση.

ΠΡΟΧΩΡΗΜΕΝΟ ΣΤΑΔΙΟ
Στο προχωρημένο στάδιο έχουμε πλέον μεγάλη ικανότητα και άνεση στην εκτέλεση της άσκησης, η ανάγκη για εξωτερική βοήθεια και πληροφόρηση είναι πολύ μικρή. Η συγκέντρωση μας και η αποτελεσματικότητα εφαρμογής είναι υψηλές καθώς επίσης και η ικανότητα να αναγνωρίζουμε τις ατέλειες και τα εμπόδια αλλά και η ικανότητα να βρίσκουμε λύσεις και τρόπους αποτελεσματικούς να ξεπερνάμε τα εμπόδια και να βελτιωνόμαστε όλο και περισσότερο. Επίσης μπορούμε να κάνουμε την άσκηση αποτελεσματικά και σε συνθήκες διαφορετικές από αυτές που συνήθως ασκούμαστε.

ΣΤΑΔΙΟ ΑΥΤΟΜΑΤΟΠΟΙΗΣΗΣ
 Το στάδιο της αυτοματοποίησης στη ουσία ήδη ξεκίνησε κάποια στιγμή από το προηγούμενο στάδιο και θα έλεγα ότι είναι η κορύφωση του προηγούμενου σταδίου. Σε αυτό η τεχνική εκτελείται με ακρίβεια και χωρίς ιδιαίτερη προσπάθεια. Η ικανότητα μας στο να εφαρμόζουμε την τεχνική ή την ικανότητα δεν επηρεάζεται (ή επηρεάζεται ελάχιστα) από τις εξωτερικές συνθήκες. Η ικανότητα να χειριζόμαστε το νου ή το σώμα (ανάλογα με τη φύση της άσκησης) είναι άριστη, καθώς επίσης και η ικανότητα να βρίσκουμε λύσεις σε σχέση με αυτό. Δεν χρειαζόμαστε πλέον ανατροφοδότηση, πληροφόρηση ή βοήθεια από έξω (ποτέ όμως να μην είμαστε απόλυτοι, αν κρίνουμε ότι χρειαζόμαστε βοήθεια δεν διστάζουμε να τη ζητήσουμε).  Όσον αναφορά τις ικανότητες ή τις αρετές, αυτές έχουν γίνει δεύτερη φύση μας, τις εκδηλώνουμε αυθόρμητα και φυσικά. Όπως για παράδειγμα μιλάμε με άνεση τη μητρική μας γλώσσα έτσι γίνεται και με μια ικανότητα για την οποία εργαστήκαμε συστηματικά για πολλά χρόνια. Αυτό που είναι άσκηση για ένα μαθητή είναι αρετή για τον σοφό ή τον άγιο. 

ΣΤΑΔΙΟ ΤΕΛΕΙΟΠΟΙΗΣΗΣ
Σε σχέση με τις αρετές, αυτές τελειοποιούνται με την διάλυση του εγώ και την φώτιση.  Χωρίς το εγώ και σε πλήρη ένωση με το Είναι μας, όλες οι αρετές τελειοποιούνται και εκδηλώνονται φυσικά αφού εκδηλώνεται μέσα μας χωρίς παραμόρφωση το Πνευματικό Φως και η θέληση του Πνεύματος.
Όσον αφορά τις πρακτικές ή τις τεχνικές, η ικανότητα μας να τις εφαρμόζουμε φτάνει στο ύψιστο δυνατόν επίπεδο. Σχετικά με την ικανότητα μας να διαλογιζόμαστε (που είναι και η πιο σημαντική πρακτική και αυτή που αφιερώνουμε σχεδόν όλο μας το χρόνο στο αποκορύφωμα της πνευματικής μας πορείας) αυτή φτάνει στο αποκορύφωμα της και ολοκληρώνεται με το Νιρβικάλπα Σαμάντι και την τέλεια απορρόφηση του νου στο Είναι μας. Σε βαθύ συνεχές Νιρβικάλπα Σαμάντι επιτυγχάνεται η πλήρης διάλυση του εγώ και η τέλεια ενότητα και εμπειρία της Πνευματικής μας φύσης.

Τέλος να θυμίσω ότι οι ασκήσεις είναι μέσο και όχι αυτοσκοπός, και πολλοί είναι αναζητητές που ταυτίζονται με το μέσον και ξεχνούν το σκοπό που είναι η απελευθέρωση από το εγώ και η πλήρη συγχώνευση του νου μας με την Πνευματική μας φύση. 

Απόσπασμα από το άρθρο:Η ΠΟΣΟΤΗΤΑ ΚΑΙ Η ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΣΤΗΝ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΗ ΑΣΚΗΣΗ

Υπάρχουν πολλοί*:
Υπάρχουν επίσης και αυτοί που μετά από κάποια χρόνια άσκησης και επαφής με κάποιο δάσκαλο έχουν κάνει λίφτινγκ στις παραδοσιακές διδασκαλίες και παρουσιάζουν μόνο το μέρος που είναι ελκυστικό για τον νου και παραλείπουν ή προσπερνούν τελείως σημαντικές πλευρές της άσκησης και της πνευματικής ζωής.